Có những lúc đi qua thật nhiều hội thảo, nghe hàng trăm báo cáo, ngồi trong những khán phòng mà mỗi bài trình bày lại mở ra thêm một câu hỏi mới, mình mới càng thấm thía rằng kiến thức đúng là một đại dương. Càng bước ra xa khỏi bờ, mình càng nhận ra phía trước vẫn còn rất rộng, rất sâu và có quá nhiều điều mình chưa biết.
Trước đây, mỗi khi tham dự một hội nghị chuyên ngành, mình thường có cảm giác háo hức vì được nghe những kiến thức mới, được gặp những người giỏi và cập nhật những điều đang diễn ra trong nghề. Nhưng càng làm nghề lâu, cảm giác ấy dần thay đổi. Mình không còn chỉ đi để “biết thêm một điều gì đó”, mà bắt đầu đi với một tâm thế khác: muốn nhìn lại xem mình đang đứng ở đâu, những điều mình đang làm đã thực sự cập nhật chưa, những gì thế giới đang thay đổi mà mình chưa kịp biết, và quan trọng nhất, trong tất cả những kiến thức mình nghe được, điều gì có thể trở thành một giá trị thực tế cho người bệnh mà mình đang đồng hành mỗi ngày.
May mắn của mình là được làm trong một lĩnh vực khá “ngách”. Thính học có thể không phải là một ngành mà mọi người đều biết rõ, nhưng một khi đã bước vào rồi, mình mới nhận ra đây là một thế giới rất rộng. Từ đánh giá sức nghe, phục hồi chức năng nghe, máy trợ thính, thính học nhi khoa, cấy ốc tai điện tử cho đến những vấn đề phức tạp hơn liên quan đến khả năng nghe, phát triển ngôn ngữ và chất lượng cuộc sống của người bệnh, mỗi lĩnh vực lại có một lượng kiến thức khổng lồ phía sau. Và điều thú vị là những kiến thức ấy không đứng yên. Công nghệ thay đổi, nghiên cứu mới xuất hiện, phương pháp chẩn đoán và điều trị được cập nhật, cách chúng ta nhìn nhận về một vấn đề cũng có thể thay đổi theo thời gian. Vì thế, làm nghề này lâu năm không có nghĩa là mình có thể ngừng học. Ngược lại, đôi khi càng đi lâu, mình càng ý thức rõ hơn về những điều mình chưa biết.
Trong những năm làm nghề, mình có cơ hội được đồng hành cùng nhiều bác sĩ Tai Mũi Họng trong các hội nghị chuyên ngành. Đó là một may mắn mà mình luôn trân trọng. Bởi ở đó, mình không chỉ được nghe về những sản phẩm mới hay những công nghệ mới, mà còn được tiếp cận với cách các bác sĩ, các chuyên gia trên thế giới đang nhìn nhận về người bệnh, về chẩn đoán, điều trị và phục hồi chức năng nghe. Có những bài báo cáo khiến mình phải ngồi ghi chép rất nhiều, có những thuật ngữ phải về nhà tìm hiểu thêm, có những vấn đề tưởng như mình đã khá quen thuộc nhưng khi nghe một chuyên gia phân tích dưới một góc nhìn khác, mình lại nhận ra hóa ra mình vẫn còn rất nhiều điều cần học.
Có lẽ đó cũng là điều mình thích nhất ở những hội nghị như thế. Nó khiến mình khiêm tốn hơn với nghề. Bởi khi chỉ làm việc trong phạm vi quen thuộc của mình, đôi khi chúng ta rất dễ có cảm giác rằng mình đã biết khá nhiều. Nhưng chỉ cần bước vào một khán phòng có hàng trăm, hàng nghìn người cùng làm chuyên môn, nghe những nghiên cứu mới nhất, nghe những ca lâm sàng phức tạp, nghe những tranh luận giữa các chuyên gia về một vấn đề mà mình từng nghĩ là đã có câu trả lời, mình lại thấy thế giới nghề nghiệp của mình rộng hơn rất nhiều so với những gì mình vẫn nhìn thấy hàng ngày.
IFOS 2026 cũng là một lần như thế.
Mình đến với hội nghị lần này không chỉ với tâm thế của một người đi dự một sự kiện chuyên ngành. Với mình, mỗi chuyến đi như vậy giống như một lần bước ra khỏi công việc thường nhật để nhìn lại toàn bộ bức tranh lớn hơn. Những ngày bình thường ở Việt Sound, mình gặp từng người bệnh, từng em bé, từng gia đình. Mình nghe câu chuyện của họ, xem kết quả thính lực, cùng gia đình cân nhắc những lựa chọn phù hợp, theo dõi quá trình sử dụng máy trợ thính hay đồng hành cùng một em bé trong hành trình cấy ốc tai điện tử. Mình quen với những câu hỏi rất cụ thể: con có nên cấy không, nên cấy khi nào, lựa chọn thiết bị thế nào, sau khi bật máy thì phải làm gì, tại sao con chưa phản ứng với âm thanh, làm thế nào để con nghe và phát triển ngôn ngữ tốt hơn.
Nhưng khi bước vào một hội nghị quốc tế, mình được nhìn những câu hỏi ấy từ một khoảng cách rộng hơn. Mình thấy phía sau một quyết định lâm sàng là cả một hệ thống nghiên cứu, dữ liệu, kinh nghiệm của rất nhiều chuyên gia và hàng nghìn người bệnh. Một điều tưởng như rất đơn giản trong phòng tư vấn thực ra có thể là kết quả của nhiều năm nghiên cứu. Một thay đổi nhỏ trong thực hành lâm sàng có thể đến từ những bằng chứng mới được công bố. Và một công nghệ mà hôm nay chúng ta mới bắt đầu làm quen có thể đã được các chuyên gia trên thế giới nghiên cứu từ nhiều năm trước.
Những lúc như vậy, mình thường tự hỏi: mình đã biết đủ chưa?
Câu trả lời gần như luôn là chưa.
Nhưng lạ là thay vì cảm thấy hụt hẫng, mình lại thấy vui. Bởi nếu một ngày nào đó mình nghĩ rằng mình đã biết đủ, có lẽ đó mới là lúc đáng lo nhất đối với một người làm nghề. Kiến thức càng nhiều càng giúp mình hiểu rằng không có một công thức duy nhất cho tất cả mọi người. Mỗi người bệnh có một câu chuyện khác nhau, một hoàn cảnh khác nhau, một khả năng nghe khác nhau và một mục tiêu khác nhau. Một em bé chuẩn bị cấy ốc tai điện tử không thể được tư vấn giống hoàn toàn với một người lớn mất thính lực sau nhiều năm. Một người cao tuổi bắt đầu đeo máy trợ thính cũng có những khó khăn rất khác với một bạn trẻ bị suy giảm sức nghe. Và ngay cả hai đứa trẻ có cùng mức độ nghe kém, cùng độ tuổi, cùng sử dụng một thiết bị, hành trình phía trước vẫn có thể rất khác nhau.
Chính vì vậy, mình càng tin rằng làm nghề này nếu chỉ biết sản phẩm thì chưa đủ.
Sản phẩm chỉ là một phần của câu chuyện. Công nghệ có thể rất tốt, thiết bị có thể rất hiện đại, nhưng điều quan trọng hơn là nó có phù hợp với người sử dụng hay không, được lựa chọn dựa trên cơ sở nào, được điều chỉnh ra sao và sau đó người bệnh được đồng hành như thế nào. Đằng sau một chiếc máy trợ thính không chỉ là thông số kỹ thuật. Đằng sau một bộ xử lý âm thanh của ốc tai điện tử cũng không chỉ là những công nghệ được giới thiệu trên brochure. Phía sau đó là một con người đang mong muốn nghe tốt hơn, một đứa trẻ đang cần có cơ hội phát triển ngôn ngữ, một người mẹ đang đặt rất nhiều hy vọng vào hành trình của con, hay một người lớn tuổi chỉ đơn giản muốn nghe lại tiếng con cháu gọi mình.
Muốn tư vấn đúng, mình phải hiểu nhiều hơn về y khoa. Phải hiểu thính học. Phải hiểu công nghệ. Phải biết những thay đổi trong thực hành lâm sàng. Và hơn hết, phải hiểu rằng kiến thức chỉ thực sự có ý nghĩa khi nó giúp mình đưa ra một lựa chọn tốt hơn cho người bệnh.
Đó là lý do mình luôn cố gắng dành thời gian để học, dù đôi khi công việc hàng ngày đã rất bận. Có những kiến thức không thể học trong một ngày. Có những chủ đề phải đọc đi đọc lại, phải nghe nhiều chuyên gia khác nhau, phải đối chiếu với thực tế lâm sàng rồi mới dần hiểu được bản chất. Có những điều mình nghe ở hội nghị, lúc đầu chỉ thấy “à, đây là một thông tin mới”, nhưng sau đó vài tháng, khi gặp một trường hợp tương tự trong công việc, mình mới chợt nhận ra điều mình đã học hôm ấy thực sự có ích như thế nào.
Và có lẽ đó mới là điều mình muốn mang về sau mỗi chuyến đi.
Không phải một chiếc túi đầy tài liệu. Không phải vài bức ảnh check-in ở hội nghị. Cũng không phải cảm giác mình vừa tham dự một sự kiện lớn. Điều mình muốn mang về là những kiến thức có thể biến thành một câu trả lời tốt hơn cho một gia đình đang băn khoăn, một cách tư vấn cẩn thận hơn cho một người bệnh, một lựa chọn phù hợp hơn cho một em bé và đôi khi chỉ đơn giản là một cách nhìn khác để mình không vội vàng kết luận về hành trình của một ai đó.
IFOS 2026 vì thế, với mình, không chỉ là một chuyến đi hội nghị.
Nó giống như một khoảng dừng giữa hành trình làm nghề, để mình đứng lại một chút và nhìn về phía trước. Nhìn những gì thế giới đang làm, những điều chuyên ngành đang thay đổi, những hướng tiếp cận mới đang được nghiên cứu và cả những điều mà Việt Nam chúng ta đang từng bước tiến tới. Trong rất nhiều khoảnh khắc của chuyến đi, có một điều khiến mình vui và tự hào hơn cả: được chứng kiến bác sĩ Việt Nam bước lên diễn đàn quốc tế để chia sẻ về cấy ốc tai điện tử ở người lớn.
Có thể với nhiều người, đó chỉ đơn giản là một bài báo cáo trong một chương trình hội nghị với rất nhiều bài trình bày khác. Nhưng với mình, cảm giác ấy đặc biệt hơn nhiều.
Bởi mình hiểu để một bác sĩ Việt Nam có thể đứng trên một diễn đàn quốc tế và chia sẻ về những kinh nghiệm, kết quả hay thực hành trong lĩnh vực cấy ốc tai ở người lớn, phía sau đó không chỉ là vài chục phút trình bày. Đó là cả một quá trình làm chuyên môn, nghiên cứu, điều trị, theo dõi người bệnh và tích lũy kinh nghiệm. Đó cũng là hình ảnh cho thấy chuyên môn của Việt Nam đang ngày càng có tiếng nói rõ hơn trên bản đồ thế giới.
Mình ngồi ở dưới và thấy vui.
Một niềm vui rất giản dị nhưng cũng rất tự hào.
Bởi mình nghĩ về những người bệnh Việt Nam mà mình từng gặp, những gia đình đã đi qua rất nhiều lo lắng để tìm kiếm một cơ hội nghe tốt hơn cho mình hoặc cho con. Mình nghĩ về những bác sĩ, kỹ thuật viên, chuyên gia trong nước đang mỗi ngày làm việc để nâng cao chất lượng điều trị và chăm sóc người bệnh. Và mình nghĩ rằng, có lẽ chúng ta đang ở một thời điểm rất đẹp, khi kiến thức và công nghệ ngày càng kết nối Việt Nam với thế giới gần hơn.
Điều đó cũng khiến mình nhìn lại công việc của chính mình với một niềm tin rõ ràng hơn.
Mình không phải bác sĩ. Mình cũng không đứng ở vị trí để quyết định một ca phẫu thuật hay đưa ra những chỉ định y khoa. Nhưng ở vị trí của một người làm thính học và đồng hành cùng người sử dụng thiết bị trợ thính, mình hiểu rằng trách nhiệm của mình là phải làm thật tốt phần việc của mình. Phải biết giới hạn chuyên môn của mình để phối hợp đúng với bác sĩ. Phải hiểu đủ để giải thích cho gia đình một cách dễ hiểu. Phải cập nhật đủ để không tư vấn dựa trên những kiến thức đã cũ. Và phải đặt người bệnh ở trung tâm thay vì đặt một sản phẩm ở trung tâm của cuộc trò chuyện.
Có lẽ sau nhiều năm làm nghề, điều mình càng tin hơn bao giờ hết là người bệnh không cần một người chỉ biết thật nhiều về sản phẩm. Họ cần một người đủ hiểu để giúp họ nhìn thấy đâu là điều phù hợp với mình.
Và để làm được điều đó, mình phải tiếp tục học.
Học từ sách vở, từ nghiên cứu, từ những hội nghị, từ các chuyên gia, từ những bác sĩ mà mình có cơ hội đồng hành. Nhưng cũng học từ chính người bệnh. Học từ một em bé phản ứng với âm thanh theo một cách rất khác so với mình dự đoán. Học từ một người mẹ kiên nhẫn dành hàng giờ mỗi ngày để chơi cùng con và tạo cơ hội cho con nghe. Học từ một người lớn tuổi mất rất nhiều thời gian mới có thể quen với âm thanh trở lại. Học từ những gia đình đã đi qua một hành trình dài và quay lại kể cho mình nghe những điều họ đã trải qua.
Sau cùng, có lẽ người thầy lớn nhất của mình vẫn là những con người mà mình gặp mỗi ngày.
Mười một năm gắn bó với thính học, mình càng ngày càng hiểu rằng nghề này không cho phép mình đứng yên. Mỗi năm có thể có thêm một công nghệ mới, một nghiên cứu mới, một hướng tiếp cận mới. Nhưng điều không thay đổi là mong muốn giúp một người nghe được tốt hơn, giao tiếp dễ dàng hơn và có thêm cơ hội tận hưởng những âm thanh bình thường của cuộc sống.
Và thật kỳ lạ, chính điều đó lại khiến mình vẫn yêu công việc này sau nhiều năm.
Bởi càng học, mình càng thấy mình cần học nhiều hơn. Càng biết, mình càng hiểu rằng kiến thức của mình chỉ là một phần rất nhỏ trong đại dương rộng lớn của nghề. Nhưng đồng thời, mình cũng càng hiểu rõ hơn giá trị mà mình có thể mang lại cho từng người bệnh và từng gia đình.
Có lẽ trưởng thành trong một nghề không phải là đến một ngày mình có thể nói rằng: “Mình đã biết đủ rồi.”
Mà là đến một lúc nào đó, mình biết mình chưa biết rất nhiều, nhưng không còn sợ điều đó nữa. Mình thấy vui khi được học, thấy biết ơn khi được gặp những người giỏi hơn mình, thấy hào hứng khi một kiến thức mới có thể giúp mình làm tốt hơn công việc ngày mai.
IFOS 2026 khép lại, mình lại trở về với những công việc quen thuộc, những cuộc hẹn, những gia đình đang chờ được tư vấn và những câu hỏi rất đời thường về nghe, về máy trợ thính, về cấy ốc tai điện tử. Nhưng có một điều ở lại sau chuyến đi ấy: cảm giác mình vừa được nhìn thấy một phần rộng hơn của nghề mình đang yêu.
Và rồi mình lại tiếp tục.
Tiếp tục học, tiếp tục làm, tiếp tục lắng nghe và tiếp tục đồng hành.
Bởi mình nghĩ, trong một lĩnh vực mà kiến thức là cả một đại dương, điều quan trọng không phải là mình đã đi được bao xa, mà là mình vẫn còn giữ được sự tò mò để muốn đi tiếp.
Và nếu mỗi lần đi thêm một đoạn, mình có thể mang về một chút kiến thức để giúp một người nghe tốt hơn, một gia đình bớt hoang mang hơn, một em bé có thêm cơ hội phát triển tốt hơn, thì với mình, hành trình học hỏi ấy đã thực sự có ý nghĩa.
Có lẽ đó cũng là một trong những điều đẹp nhất của việc làm nghề: càng đi lâu, càng hiểu rằng mình còn rất nhiều điều phải học; nhưng cũng chính vì thế mà mỗi ngày mình lại có thêm một lý do để yêu nghề hơn một chút.
Để lại một bình luận